irys


Opisane są tylko te odmiany, które posiadam w swoim ogrodzie. Mimo całej mojej miłości do irysów, rozmiaru ogródka zmuszają mnie do ograniczenia liczby rodzajów tej uroczej rośliny.

Kosaciec żółty (Iris pseudacorus)

Kosaciec żółty (łac. Iris pseudacorus)

Gatunek krajowy kosaćca, lubi mokre podłoże, chętnie rośnie w pobliżu wody.

Kwiaty: żółte, na listkach okwiatu odgiętych w dół ciemniejsze żyłkowania.  Kwiaty są zebrane na wierzchołku rozgałęzionych łodyg, sztywnych i wzniesionych.  Kwitnie maj – czerwiec.

Liście: szablaste, duże, świeżo ziolone, lekko woskowane.

Pokrój: wzniesiona kępa, bujna. rozrasta się dzięki kłączom. wysokość od 80 do 120 cm.

Pochodzenie: od Europy do zachodniej Azji i w Afryce Północnej. Rzeki, wilgotne rowy, leśne moczary.

Stanowisko: nasłonecznione do lekko zacienionego. Gleba wilgotna do mokrej, a nawet zalewana, żyzna, najlepiej ciężka.

Uprawa: czyścić kępy na wiosnę. Inne zabiegi nie są konieczne.

Rozmnażanie: przez podział wiosną.

Zastosowanie: na brzegu stawu lub oczka wodnego, w ogrodzie naturalistycznym na brzegu wody.

U mnie rośnie na dwóch stanowiskach (pełne słońce i półcień). Z racji nieposiadania oczka wodnego, rośliny zostały posadzone w dużych plastikowych misach z perforowanym dnem.  Zapewnia to utrzymanie dużej wilgotności gleby wokół korzeni a otwory w dnie misy zapewniają odprowadzenie nadmiaru wody i przeciwdziałają jej zastojowi i gniciu.

~~~~~~

Kosaciec syberyjski ( Iris sibirica)

Kosaciec syberyjski (łac. Iris sibirica)

Gatunek występujący w wielu odmianach, doskonale nadaje się do uprawy w chłodnych i wilgotnych miejscach.

Kwiaty: pachnące, żywo niebiesko-fioletowe, o listkach okwiatu ozdobionych u podstawy. Kwitnie maj – czerwiec.

Liście: długie, wąskie, dość sztywne, przebarwiające się jesienią na brązowo lub pomarańczowo.

Pokrój: gęste kępy, nad którymi dominują cienkie pędy kwiatowe. Wysokość od 40 do 90 cm.

Pochodzenie: od Europy aż po Syberię. Wilgotne łąki.

Stanowisko: słoneczne lub półcieniste, miejsce chłodne i wilgotne. Gleba średnio wilgotna do wilgotnej.

Uprawa: czyścić kepy wiosną. Podlewać obficie i regularnie nawozić.

Rozmnażanie: przez podział.

Zastosowanie: ogrody naturalistyczne, rabaty. Również długo pozostaje świeży po cięciu.

~~~~~~

Irys brodaty (łac. Iris germanica)

irys brodaty

Kwiaty: wszystkie barwy z wyjątkiem pomarańczowoczerwonej i szkarłatnej, często dwubarwne o działkach okwiatu ze szczotkowato ustawionymi włoskami, nazywanymi bródką. Kwiaty często pachnące, osadzone na wierzchołku wzniesionego pędu.

Liście: wzniesione, sztywne, szablaste, szarozielone, zimozielone.

Pokrój: wzniesiona kępa, wyrasta z pełzającego kłącza, które stopniowo rozrasta się, prawie po powierzchni gleby.

Stanowisko: ciepłe i nasłonecznione, a nawet palące. Gleba sucha do średnio wilgotnej, dobrze zdrenowana, żyzna, wapienna, raczej uboga w próchnicę i zasobna w składniki mineralne.

Uprawa: sadzić kłącza poziomo

~~~~~~

Irys pumila

Irys pumila

Drobny irys z niewielką brodą doskonale nadający się na skalniaki czy przód rabat.  W naturze jego występowanie rozciąga się przez centralną i wschodnią Europę oraz Turcję. Miejsce występowania wpływa na znaczne różnice w wyglądzie w zależności od terenu.

Ma grube, mięsiste kłącza, długość kwiatu nie przekracza 15 cm, występują w kolorach: białym, żółtym, niebieskim, fioletowym i purpurowym, z czego niebieskie mają żółte lub niebieskie bródki.

Lubi miejsca nasłonecznione i dobrze przepuszczalną, zasadową glebę.

~~~~~~

Irys – ciekawostka

W tym roku (2009) znalazłam na rabacie z irysami dość dziwna formę.  Kwiaty były białe, niezbyt okazałe, o przyjemnym zapachu. Nie wiem czy jest to jakaś mutacja spowodowana np. uszkodzeniem kłącza czy osobna odmiana. W każdym razie będe obserwować tą roslinę w kolejnych sezonach.

irys (?)

Dodaj komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

WordPress.com Logo

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Twitter picture

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Follow

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.